Direct naar het hulpmiddel
Meer
NLTaal

Hetzelfde hulpmiddel opent in de taal die je kiest en begint opnieuw: wat je hier hebt getypt, gaat niet mee.

Schermplan voor het gezin

Dit hulpmiddel heeft JavaScript nodig om je blad te maken. Zonder JavaScript kan niets op deze pagina er een maken.

De korte versie om op papier te schrijven: Elke vraag kun je ook zonder het formulier op papier beantwoorden: waar schermen hier voor dienen, waar de volwassenen zich ook aan houden, wat er eerst gebeurt als iemand je vertelt dat er iets is misgegaan, en bij wie je kind nog meer terechtkan. Wordt een kind via een apparaat iets aangedaan, bedreigd of ergens toe gedwongen, pak dat dan eerst aan, samen met iemand die kan ingrijpen. Bij direct gevaar: neem contact op met de hulpdiensten of de instantie voor kinderbescherming van de plek waar je kind is.

Nog niets bewaard

Voor wie is dit plan?

De fase komt bovenaan het afgedrukte blad, zodat het plan zegt voor wie het geschreven is. Verder verandert het niets, en er komt geen tijdslimiet uit.

De fase waarvoor je dit schrijft

Wie het schrijft (Niet verplicht)

Een plan dat over iemand geschreven wordt in plaats van met die persoon, is een regel en geen afspraak. Het eerst alleen opschrijven mag gerust; het is alleen pas afgesproken als het gesprek gevoerd is.

Waar dienen schermen hier echt voor?

Begin bij wat er gebeurt, niet bij wat je zou willen. Een regel over iets wat niemand doet, spreek je makkelijk af en verandert niets.

Waar dit plan over gaat

Welke momenten zijn beschermd?

Een paar beschermde momenten houd je makkelijker vol dan een lopende telling van uren, en je ziet ook makkelijker of het gelukt is.

Momenten zonder schermen

Wat een beschermd moment nooit wegneemt (Niet verplicht)

Ook een moment zonder schermen heeft uitzonderingen. Schrijf ze nu op, dan hoef je er later niet aan tafel over te discussiëren.

Een woord, een geluid, een plaatje, een timer of een gebaar: wat dit kind echt kan opvangen.

Iets wat er echt is als het scherm uitgaat, of de persoon die helpt bij de overgang.

Welke instellingen ga je bekijken?

Alleen de instellingen die je zelf wilt nakijken, op het apparaat of in de dienst. Deze pagina kan een apparaat niet zien en niet veranderen: een vinkje hier verandert daar niets.

Instellingen om na te kijken (Niet verplicht)

Waar verbinden de volwassenen zich aan?

Dit is de helft die de rest geloofwaardig maakt. Kies wat je echt gaat volhouden, niet wat het mooist klinkt.

Regels die de volwassenen zelf ook houden

Schrijf je dit samen met de kinderen, vraag dan waar de volwassenen volgens hen mee moeten stoppen. Schrijf het op, ook als het even schuurt.

Wat gebeurt er als er iets misgaat?

Vroeg of laat gaat er iets mis: iets engs op het scherm, contact met een onbekende, een aankoop die niemand bedoelde, een foto die rondgaat. Kost het vertellen je kind het apparaat, dan vertelt het steeds minder. Beslis nu wat er eerst gebeurt.

Het eerste wat er gebeurt als je kind het je vertelt (Niet verplicht)

Noem iemand anders dan jezelf, eventueel alleen met een rol: een andere volwassene in de familie, een leraar, een oudere broer of zus. Schrijf ook op hoe je kind die persoon bereikt, niet alleen wie het is.

Beloof wat je kunt volhouden: niet alles lezen, het niet aan andere ouders vertellen, niet eisen dat er ter plekke een account verwijderd wordt. Iets voor iedereen geheimhouden staat niet in dat rijtje: als iemand iets wordt aangedaan, moeten de volwassenen het misschien vertellen aan iemand die het kan stoppen.

Het deel over AI

Deze stap staat hier omdat je AI-assistenten hebt aangevinkt. Wat je hier afspreekt, komt onder de leeftijdsgrenzen van de dienst en de regels van de school van je kind; een regel thuis heft geen van beide op.

Vier punten nagaan vóór de eerste vraag

Ga vier punten apart na voordat je kind AI gebruikt om te leren:

1. Toestemming: mag dit kind precies deze dienst gebruiken met dit soort account (een eigen account, het account van een ouder of een account dat de school heeft aangemaakt)?

2. Privacy: wat vragen de huidige regels over toestemming, privacy en gegevens van kinderen op de plek waar het kind is?

3. School: staat de leraar of de school AI toe voor deze taak, en hoe moet de hulp vermeld worden?

4. Gereedheid: kan dit kind begrijpen wat de taak is, wat de grenzen van de AI-assistent zijn en welke hulp een volwassene kan bieden?

Een leeftijd in de voorwaarden van een aanbieder zegt niets over de ontwikkelingsfase van een kind. Die leeftijd beslist ook niet wat de wet is op de plek waar het kind is, wat de school toestaat, of dat de AI-assistent past bij dit ene kind en deze ene opdracht. Toezicht van een volwassene heft een leeftijdsgrens niet op. Geef je eigen inloggegevens niet aan je kind, alleen omdat jij als volwassene een toegestane activiteit wel zou mogen doen.

Valt een van deze vier punten negatief uit, kies dan een echt alternatief: een boek, een leraar, een rekenmachine, een bron uit de bibliotheek, een dicteerfunctie, een uitgewerkt voorbeeld op papier of een activiteit onder leiding van een volwassene. Mag AI niet, dan moet een kind toch aan hetzelfde leerdoel kunnen werken. Kies ook een oplossing zonder AI als geen enkel geschikt account voldoet aan de regels over privacy en gegevens van kinderen, als de dienst niet toegankelijk is voor het kind, als de nodige apparatuur of internetverbinding er niet is, of als je thuis nee zegt tegen AI.

Waarvoor een AI-assistent hier mag (Niet verplicht)

De grens: waarvoor het niet is (Niet verplicht)

Dit is de helft van het plan met de grenzen. Kies de grenzen die je ook hardop gaat uitspreken.

Een naam of een rol: iemand die echt in huis is. Spreek het nu af. Dat een AI-assistent om elf uur 's avonds iets vreemds tegen een kind zegt, gebeurt echt, en het plan moet dan niet om elf uur 's avonds nog bedacht worden. De persoon die je kind vertrouwt, moet iemand zijn die het kan bereiken, niet alleen een naam die een volwassene liever ziet.

Kort en haalbaar, bijvoorbeeld: stoppen, het op het scherm laten staan en het aan een van de volwassenen laten zien.

Eén dienst, samen bekeken

Kies één AI-dienst of één modus die je kind gebruikt, en vul dit waar het kan samen in. Geen enkele regel is verplicht, niets hier is een score, dit is geen diagnose, en je legt de dienst en je eigen keuzes vast, niet wat je kind ertegen zei: geen namen, privéberichten, gezondheidsgegevens of afbeeldingen.

Het soort dienst is genoeg, bijvoorbeeld “de AI-assistent in de huiswerkapp”. Geen accountnaam.

Functies die de dienst heeft (Niet verplicht)

Het soort informatie, niet de informatie zelf.

Een waarneming, geen score. Laat het leeg als je niets hebt gemerkt.

Het stopteken kan een woord zijn, een gebaar, een plaatje, een schakelaar of een bericht via ondersteunde communicatie, zoals pictogrammen of een spraakcomputer.

Schrijf een tweede weg op voor als de eerste persoon er niet is, of zelf betrokken is bij waar je je zorgen over maakt.

Een kind dat hulp nodig heeft om een app te verlaten, moet weten wie er helpt en wat die persoon dan doet. Probeer het uit op een rustig moment.

Kies een datum, een gebeurtenis of een vast moment om het samen opnieuw te bekijken.

Wanneer lees je dit opnieuw?

Een plan dat je nooit meer openslaat, wordt een regel waar niemand mee heeft ingestemd. Zeg wanneer je het samen leest.

Kies een datum, een gebeurtenis of een vast moment om het samen opnieuw te bekijken.

Wanneer je er eerder naar kijkt (Niet verplicht)

Aandachtspauze van tien minuten

Referentie CMP-110

Een oefening van tien minuten aan tafel, als je dat wilt, om samen te oefenen: eerst nagaan, dan pas geloven. Schermen voor ontspanning gaan even weg, bij de volwassenen eerst; wat nodig is om te communiceren, voor de gezondheid, voor de zorg voor iemand of om bereikbaar te blijven, blijft binnen handbereik. Kwam je hier via een kort adres voor de aandachtspauze, dan is dit het onderdeel dat je zocht.

Achter deze oefening staan één onderzoek in de praktijk en een gemiddelde over heel verschillende programma's samen. Geen van beide zegt iets over tien minuten aan de keukentafel. Gebruik het als het helpt, en zie het als een idee, niet als een methode waarvan vaststaat dat ze werkt.

  1. Zeg hardop wat iedereen op dit moment aan het doen is. Geen oordeel, alleen de zin: “Iedereen hier zit al veertig minuten op de telefoon.”
  2. Leg voor de oefening weg wat voor ontspanning is, de volwassenen eerst. Wat nodig is om te communiceren, voor de gezondheid, voor de zorg voor iemand of om bereikbaar te blijven, blijft binnen handbereik.
  3. Kies één ding dat iemand vandaag zag en waar die persoon iets bij voelde. Maakt niet uit wat: een filmpje, een kop, een bericht in een groepsapp.
  4. Zoek het op een andere plek op dan waar je het vond. Niet een tweede bericht dat hetzelfde herhaalt, maar een heel andere plek. Vind je het nergens terug, dan is dat ook een uitkomst.
  5. Beslis hardop wat er in huis mee gebeurt: geloven, laten voor wat het is, het vragen aan iemand die het kan weten, of het openlaten.

Eén keer tien minuten is geen lesprogramma in mediawijsheid, en niets hier bewijst dat het werkt. Wat het wel doet: het nagaan zichtbaar maken. Een volwassene die hardop iets opzoekt, waar de kinderen bij zijn, in plaats van in stilte te beslissen.

De vaste manier om iets na te gaan, uitgeschreven op een werkblad om af te drukken, staat op de pagina Samen leren met AI.

Waar dit blad ophoudt

Dit plan schrijf je met mensen die elkaar vertrouwen. Wordt een kind via een apparaat iets aangedaan, bedreigd of onder druk gezet, dan is dat geen kwestie van regels en is deze pagina niet de juiste hulp: ga meteen naar iemand die kan ingrijpen, wat het plan ook zegt over wachten tot iedereen rustig is. Bij direct gevaar: neem contact op met de hulpdiensten of de instantie voor kinderbescherming van de plek waar je kind is. Geef het kind niet de schuld, betaal niemand, maak geen nieuwe kopie of schermafbeelding van het materiaal en stuur het niet door.

Wat dit hulpmiddel niet doet
  • Het rekent geen schermtijd voor je uit. Er bestaan richtlijnen over schermgebruik; die verschillen per leeftijd, per land en naar waarvoor het scherm gebruikt wordt, en deze pagina maakt daar geen aantal minuten voor je kind van.
  • Het bestuurt, bewaakt of controleert geen enkel apparaat, en het kan je niet vertellen of ouderlijk toezicht aanstaat of werkt.
  • Het is geen contract en het regelt op zichzelf niets. Het legt vast wat mensen hebben opgeschreven, en het wordt pas een afspraak als ze er samen over gepraat hebben.
  • Het kan niet garanderen dat een app, een spel of een AI-assistent veilig is voor je kind. Dat kan niets op een website.
  • Het vervangt niet de leeftijdsgrenzen die een dienst stelt, en ook niet de regels die een school stelt voor haar eigen apparaten en accounts. Wat een gezin thuis afspreekt, komt daaronder: het heft ze niet op.
Privacy en bronnen

Alles wat je typt, wordt op dit apparaat verwerkt. Daarvan wordt niets verstuurd, en bewaren doe je alleen bewust, met een knop.

Bronnen van dit hulpmiddel

Geschreven voor elk land: er staat nog niets op dat specifiek is voor de plek waar je woont.

De bronnen van het boek bij hoofdstuk 18

Dit plan schrijf je met mensen die elkaar vertrouwen. Wordt een kind via een apparaat iets aangedaan, bedreigd of onder druk gezet, dan is dat geen kwestie van regels en is deze pagina niet de juiste hulp: ga meteen naar iemand die kan ingrijpen, wat het plan ook zegt over wachten tot iedereen rustig is. Bij direct gevaar: neem contact op met de hulpdiensten of de instantie voor kinderbescherming van de plek waar je kind is. Geef het kind niet de schuld, betaal niemand, maak geen nieuwe kopie of schermafbeelding van het materiaal en stuur het niet door.